Mapa pamięci
Żabno to niewielkie miasto położone w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, na prawym brzegu Dunajca. Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej. Według danych GUS z 2024 roku liczyło 4100 mieszkańców, a jego powierzchnia wynosiła 11,13 km². Miejscowość, należąca do starych osad, leży przy dawnym trakcie handlowym prowadzącym z Wojnicza i Pilzna przez Tarnów do Opatowca i Nowego […]
Rynek w Żabnie – centralny plac miejski, stanowiący historyczne i urbanistyczne centrum miasta. Jego obecny kształt sugeruje, że został wytyczony w okresie lokacji Żabna na prawie magdeburskim, choć brak bezpośrednich źródeł pisanych potwierdzających dokładny czas jego powstania. Charakterystyczny układ – prostokąt o długości 210 metrów i szerokości 60 metrów, z krótszymi bokami usytuowanymi po stronie […]
Ratusz w Żabnie wzniesiono pod koniec XIX wieku, w miejscu, gdzie wcześniej znajdowały się budynki zniszczone w pożarze z 1888 roku. Inicjatorem budowy był ówczesny burmistrz miasta, Franciszek Mazurkiewicz. Pierwsze działania w kierunku realizacji inwestycji podjęto w 1891 roku, kiedy rozpoczęto gromadzenie materiałów budowlanych. Prace budowlane, prowadzone pod kierunkiem mistrza murarskiego Jakuba Kurkowskiego, trwały cztery […]
Kościół Ducha Świętego w Żabnie – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu Żabno w diecezji tarnowskiej. Świątynia została zbudowana w latach 1663–1685 z fundacji Rafała Kazimierza Makowieckiego, kasztelana kamienieckiego i starosty trembowelskiego. Konsekrowana została w 1685 roku przez biskupa Marcina Oborskiego. Poprzedni, zapewne drewniany kościół, spłonął w 1657 roku. Nowa murowana świątynia była wielokrotnie niszczona: […]
Cmentarz parafialny w Żabnie powstał około 1784 roku, w wyniku dekretu cesarza Józefa II z 11 grudnia 1783 roku, który nakazywał przeniesienie cmentarzy poza obręb kościołów. Najstarszym dokumentem poświadczającym położenie cmentarza jest mapa sytuacyjna miasta Żabna z 1848 r. Cmentarz usytuowany został w północno-wschodniej części miasta, na obszarze tzw. Niwy św. Anny, na piaszczystym podłożu, na jednym z najwyższych naturalnych wzniesień w mieście.
Najstarsze znane ślady osadnictwa w Żabnie pochodzą z młodszej epoki kamienia – neolitu. Bliskość Dunajca, który wówczas pełnił rolę ważnego szlaku komunikacyjnego, sprzyjała osadnictwu społeczności prahistorycznych w tej okolicy. Pierwsze znane artefakty to fragmenty naczyń glinianych oraz wyroby kamienne i krzemienne. W przypadku Żabna najstarsze okazy odkryto podczas badań powierzchniowych prowadzonych przez Koło Naukowe Studentów […]
Pamięć o obecności Romów w Żabnie i jego okolicach sięga w świetle lokalnych przekazów czasów przed II wojną światową. Ich pobyt miał charakter tymczasowy – zatrzymywali się na krótko ze swoimi taborami, a następnie przemieszczali dalej. Ze wspomnień mieszkańców wynika, że jednym z miejsc postoju były lasy na trasie z Żabna do Dąbrowy Tarnowskiej i […]
Latem 1944 roku, gdy niemiecka okupacja zaczynała słabnąć pod naporem nadciągających wojsk sowieckich, w Żabnie miało miejsce zbrojne wystąpienie przeciwko okupantowi. Żabnieńska akcja zbrojna, która wybuchła 28 lipca w ramach Akcji „Burza”, jest dziś jednym z mniej znanych epizodów II wojny światowej, jednak dla mieszkańców Żabna stała się symbolem odwagi i niezłomnej walki o wolność. […]
Aresztowania i ich konsekwencje przeprowadzane przez niemieckie władze okupacyjne stanowiły jeden z najdotkliwszych przejawów represji wobec mieszkańców Żabna w okresie II wojny światowej. Prowadzone systematycznie w całym okresie okupacji, odbywały się w różnych okolicznościach i cechowały zmiennym nasileniem. Często stanowiły rezultat doniesień ze strony osób współpracujących z okupantem. Zdarzało się również, że gestapo w Tarnowie […]
Stacja kolejowa w Żabnie, położona w południowo-wschodniej części miasta, powstała w związku z budową linii kolejowej Tarnów – Żabno – Szczucin, potocznie zwanej „Szczucinką”. Oficjalne rozpoczęcie prac budowlanych nastąpiło 14 października 1905 r. Prace prowadziła firma Breiter i Ska pod kierunkiem inż. Horowitza. Szyny dostarczała huta w Witkowicach, mosty kolejowe wykonywała firma Zieleniewskiego z Krakowa, […]
Dokładna data powstania żabnieńskiej łaźni żydowskiej nie jest znana, jednak najprawdopodobniej została wybudowana przed I wojną światową.
Czytaj więcej...
Dom modlitwy w Żabnie był usytuowany w bliskiej odległości od synagogi , został zbudowany z cegły. Składał się z dwóch części: dwukondygnacyjnej, z małą salą na parterze oraz podobną salą na piętrze, a także z dużej, wysokiej sali modlitewnej z podwójnymi oknami, która była główną częścią obiektu.
Czytaj więcej...
Utworzenie synagogi w Żabnie wiąże się z przywilejem z 1692 roku, na mocy którego społeczność żydowska uzyskała zgodę na budowę bożnicy. Pierwsza wzmianka o istnieniu synagogi w Żabnie pochodzi z 1715 roku.
Czytaj więcej...
Ludność żydowska od XVII wieku aż do 1942 roku stanowiła integralną część społeczności Żabna. Jej początki w tym mieście wiążą się z przywilejem nadanym przez Rafała Kazimierza z Borzymia w 1675 roku, który umożliwiał Żydom osiedlanie się oraz prowadzenie działalności handlowej.
Czytaj więcej...
Stacja kolejowa w Żabnie, położona w południowo-wschodniej części miasta, powstała w związku z budową linii kolejowej Tarnów – Żabno – Szczucin, potocznie zwanej „Szczucinką”. Oficjalne rozpoczęcie prac budowlanych nastąpiło 14 października 1905 r. Prace prowadziła firma Breiter i Ska pod kierunkiem inż. Horowitza.
Czytaj więcej...
Najstarsze znane ślady osadnictwa w Żabnie pochodzą z młodszej epoki kamienia - neolitu . Bliskość Dunajca, który wówczas pełnił rolę ważnego szlaku komunikacyjnego, sprzyjała osadnictwu społeczności prahistorycznych w tej okolicy.
Czytaj więcej...
Rynek w Żabnie – centralny plac miejski, stanowiący historyczne i urbanistyczne centrum miasta. Jego obecny kształt sugeruje, że został wytyczony w okresie lokacji Żabna na prawie magdeburskim, choć brak bezpośrednich źródeł pisanych potwierdzających dokładny czas jego powstania.
Czytaj więcej...
Pamięć o obecności Romów w Żabnie i jego okolicach sięga w świetle lokalnych przekazów czasów przed II wojną światową. Ich pobyt miał charakter tymczasowy - zatrzymywali się na krótko ze swoimi taborami, a następnie przemieszczali dalej.
Czytaj więcej...
Macewa upamiętniająca żydowskich mieszkańców Żabna i okolicznych miejscowości została uroczyście odsłonięta 21 września 2022 roku, w 80. rocznicę likwidacji miejscowego getta. Pomnik znajduje się na terenie dawnego , przy skrzyżowaniu ulic 3 Maja i Tarnowskiej, gdzie w maju 1942 roku niemieccy okupanci utworzyli zamkniętą dzielnicę żydowską. W pięciu budynkach i prowizorycznych szopach stłoczono wówczas około 700 Żydów z Żabna i okolic
Czytaj więcej...
Latem 1944 roku, gdy niemiecka okupacja zaczynała słabnąć pod naporem nadciągających wojsk sowieckich, w Żabnie miało miejsce zbrojne wystąpienie przeciwko okupantowi. Żabnieńska akcja zbrojna, która wybuchła 28 lipca w ramach , jest dziś jednym z mniej znanych epizodów II wojny światowej, jednak dla mieszkańców Żabna stała się symbolem odwagi i niezłomnej walki o wolność.
Czytaj więcej...
Kościół Ducha Świętego w Żabnie – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu Żabno w diecezji tarnowskiej. Świątynia została zbudowana w latach 1663–1685 z fundacji Rafała Kazimierza Makowieckiego, kasztelana kamienieckiego i starosty trembowelskiego. Konsekrowana została w 1685 roku przez biskupa Marcina Oborskiego. Poprzedni, zapewne drewniany kościół, spłonął w 1657 roku.
Getto w Żabnie zostało utworzone przez niemieckie władze okupacyjne na początku maja 1942 roku. Decyzję tę uzasadniono względami bezpieczeństwa i higieny oraz ochroną społeczności żydowskiej. Mieściło się po wschodniej stronie Rynku, na początku ulicy Tarnowskiej.
Cmentarz żydowski w Żabnie powstał w 1692 r. na podstawie „przywileju” – dokumentu regulującego życie społeczności żydowskiej, wydanego 5 września tegoż roku przez właściciela miasta, Łukasza Franciszka Jaranda. Służył nie tylko żydowskim mieszkańcom Żabna, lecz także miejscowości należących do żabnieńskiej gminy żydowskiej.
Cmentarz parafialny w Żabnie powstał około 1784 roku, w wyniku dekretu cesarza Józefa II z 11 grudnia 1783 roku, który nakazywał przeniesienie cmentarzy poza obręb kościołów. Najstarszym dokumentem poświadczającym położenie cmentarza jest mapa sytuacyjna miasta Żabna z 1848 r. Cmentarz usytuowany został w północno-wschodniej części miasta, na obszarze tzw. Niwy św. Anny, na piaszczystym podłożu, na jednym z najwyższych naturalnych wzniesień w mieście...
Żabno to niewielkie miasto położone w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, na prawym brzegu Dunajca. Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej. Według danych GUS z 2024 roku liczyło 4100 mieszkańców, a jego powierzchnia wynosiła 11,13 km². Miejscowość, należąca do starych osad, leży przy dawnym trakcie handlowym prowadzącym z Wojnicza i Pilzna przez Tarnów do Opatowca i Nowego Korczyna.
Czytaj więcej...